Offcanvas
Offcanvas
Κύπρος
Πατσαλίδης: Πληθωριστικός κίνδυνος από τις αμυντικές δαπάνες – Ανέβηκαν κατά 75% από το 2021
30-07-2026
«Δεν υπάρχει δημοσιονομικός χώρος», προειδοποιεί ο Διοικητής της ΚΤΚ – Τι δείχνουν τα επίσημα στοιχεία και η ανάλυση της ΕΚΤ για την επίδραση στον πληθωρισμό
Του Ξένιου Μεσαρίτη
Τον κίνδυνο δημιουργίας νέων πληθωριστικών πιέσεων από την αύξηση των αμυντικών δαπανών στην Ευρώπη επισημαίνει ο Διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας της Κύπρου, Χριστόδουλος Πατσαλίδης.
Σε χθεσινή συνέντευξή του στο Econostream, ο κ. Πατσαλίδης ανέφερε ότι, με εξαίρεση την ενέργεια, δεν διαπιστώνει επί του παρόντος σημαντικές πιέσεις κόστους, ούτε ενδείξεις ότι οι μισθολογικές εξελίξεις ενισχύουν το ενεργειακό σοκ.
Εντόπισε, ωστόσο, ανάμεσα σε άλλα, έναν πρόσθετο κίνδυνο στη δημοσιονομική πολιτική, καθώς οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις προχωρούν σε σημαντική αύξηση των δαπανών για την άμυνα.
Σύμφωνα με τον Διοικητή της ΚΤΚ, η ανάγκη ενίσχυσης των αμυντικών δαπανών, υπό τις σημερινές πολιτικές συνθήκες στην Ευρώπη, «θα μπορούσε να προκαλέσει πληθωρισμό».
Ο κ. Πατσαλίδης στάθηκε ιδιαίτερα στα περιορισμένα περιθώρια που διαθέτουν οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις για τη χρηματοδότηση των νέων δαπανών.
«Δεν υπάρχει δημοσιονομικός χώρος», προειδοποίησε, προσθέτοντας ότι η κατάσταση θα μπορούσε να εξελιχθεί σε κάτι «πολύ δύσκολο να διαχειριστεί κανείς».
Προς τα €454 δισ. οι δαπάνες
Η προειδοποίηση διατυπώνεται σε μια περίοδο κατά την οποία οι αμυντικές δαπάνες των κρατών μελών της Ε.Ε. αυξάνονται σημαντικά.
Σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Άμυνας, οι συνολικές αμυντικές δαπάνες των 27 κρατών μελών ανήλθαν σε €418 δισ. το 2025 και εκτιμάται ότι θα φθάσουν τα €454 δισ. το 2026.
Τα ποσά υπολογίζονται σε σταθερές τιμές 2025 και τα στοιχεία συγκεντρώνονται από τα υπουργεία Άμυνας των 27 κρατών μελών. Για το 2026 πρόκειται για εκτιμήσεις.
Ως ποσοστό του ΑΕΠ της Ε.Ε., οι αμυντικές δαπάνες εκτιμάται ότι θα ανέλθουν στο 2,4% το 2026, έναντι 2,2% το 2025.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που δημοσιεύει το Συμβούλιο της Ε.Ε., οι αμυντικές δαπάνες του 2026 είναι αυξημένες κατά 75,3% σε σύγκριση με το 2021. Οι επενδύσεις σε αμυντικό εξοπλισμό και υποδομές αναμένεται να φθάσουν σχεδόν τα €163 δισ., καταγράφοντας αύξηση 158,7% κατά την ίδια περίοδο.
Τι δείχνει η ανάλυση της ΕΚΤ
Την πιθανή οικονομική επίδραση των αυξημένων αμυντικών δαπανών εξέτασε και ανάλυση οικονομικών μοντέλων που δημοσίευσε η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα.
Σύμφωνα με την ανάλυση, μια σταδιακή και διατηρούμενη αύξηση των στρατιωτικών δαπανών κατά 1% του ΑΕΠ σε διάστημα τριών ετών συνδέεται, κατά μέσο όρο, με αύξηση του εναρμονισμένου πληθωρισμού κατά 0,07 ποσοστιαίες μονάδες μέσα στην πρώτη διετία. Σε ορίζοντα τεσσάρων ετών, η μέση επίδραση υπολογίζεται στις 0,2 ποσοστιαίες μονάδες.
Η ίδια προσομοίωση υποδεικνύει θετική επίδραση στην οικονομική δραστηριότητα, με τον δημοσιονομικό πολλαπλασιαστή στη διετία να υπολογίζεται κατά μέσο όρο στο 0,93.
Η ΕΚΤ διευκρινίζει ότι τα αποτελέσματα προκύπτουν από διαφορετικά οικονομικά μοντέλα και περιβάλλονται από σημαντική αβεβαιότητα. Δεν αποτελούν, επομένως, πρόβλεψη για τη μελλοντική πορεία του πληθωρισμού.
Σημειώνει επίσης ότι η επίδραση εξαρτάται από τη σύνθεση των δαπανών και τον τρόπο χρηματοδότησής τους. Μεγαλύτερο ποσοστό επενδύσεων μπορεί να δημιουργήσει ισχυρότερες οικονομικές επιδράσεις, ενώ οι προσδοκίες για υψηλότερους φόρους και επιτόκια μπορούν να περιορίσουν το αναπτυξιακό αποτέλεσμα.
Στην ανάλυση δεν αποτυπώνονται πλήρως παράγοντες όπως το επίπεδο χρέους κάθε χώρας, η κατάσταση της οικονομίας κατά την αύξηση των δαπανών, η διαφορετική σύνθεση των εθνικών προγραμμάτων και οι επιδράσεις στις αλυσίδες παραγωγής της αμυντικής βιομηχανίας.