Offcanvas
Offcanvas
Η πολιτική αποδυνάμωση του Φρίντριχ Μερτς προκαλεί ανησυχία στην Ευρώπη, ενόψει εκλογικών αναμετρήσεων και κρίσιμων αποφάσεων για προϋπολογισμό, άμυνα, ανταγωνιστικότητα και Ουκρανία - Δοκιμάζεται το γαλλογερμανικό δίδυμο
Μετά τις εκλογικές ήττες του CDU, οι εταίροι της Γερμανίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση εκφράζουν αμφιβολίες για την ικανότητα του Βερολίνου να διατηρήσει τον ηγετικό του ρόλο. Η πολιτική αποδυνάμωση του καγκελάριου Φρίντριχ Μερτς έρχεται σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη συγκυρία, καθώς στις Βρυξέλλες βρίσκονται σε εξέλιξη διαπραγματεύσεις και αποφάσεις με μακροπρόθεσμες συνέπειες για την Ευρώπη.
Οι πρόσφατες βαριές απώλειες του CDU στις περιφερειακές εκλογές έχουν πράγματι εντείνει την πίεση στον Μερτς. Ο ίδιος παραδέχθηκε τη Δευτέρα, μιλώντας σε δημοσιογράφους στο Βερολίνο, ότι δέχεται πολλά ερωτήματα και εκφράσεις ανησυχίας από το εξωτερικό. «Τι ακριβώς συμβαίνει στη Γερμανία;», όπως είπε, τον ρωτούν τόσο επενδυτές όσο και ξένοι πολιτικοί.
Όπως σημειώνει η Handelsblatt, τα κόμματα στα άκρα του πολιτικού φάσματος ενισχύονται, την ώρα που το CDU έχει υποστεί διαδοχικές εκλογικές ήττες και ο Γερμανός καγκελάριος βρίσκεται εδώ και εβδομάδες σε θέση άμυνας.
Η εξέλιξη παρακολουθείται με ανησυχία στην υπόλοιπη Ευρώπη. Η Γερμανία παραμένει η μεγαλύτερη οικονομία της ΕΕ και κεντρικός παράγοντας στη λήψη ευρωπαϊκών αποφάσεων, σε μια περίοδο κατά την οποία η Ένωση βρίσκεται υπό ισχυρές πιέσεις τόσο στο πεδίο της ασφάλειας όσο και της οικονομίας.
Μέσα στο 2027 αναμένονται εκλογικές αναμετρήσεις σε αρκετές μεγάλες χώρες της ΕΕ, μεταξύ των οποίων η Πολωνία, η Ισπανία, η Ελλάδα και η Γαλλία, με δυνητικά σημαντικές συνέπειες για τις ευρωπαϊκές πολιτικές ισορροπίες.
Την ίδια ώρα, πολιτικοί και διπλωμάτες στη Γαλλία, την Πολωνία, τις χώρες της Βαλτικής και τη βόρεια Ευρώπη διερωτώνται, μετά τις εκλογικές επιτυχίες της AfD στη Σαξονία-Άνχαλτ και στο Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία, κατά πόσο η Γερμανία θα παραμείνει μακροπρόθεσμα ένας σταθερός εταίρος. Μεταξύ των ερωτημάτων που τίθενται είναι η προσήλωσή της στη δυτική συμμαχία, η συνέχιση της υποστήριξης προς την Ουκρανία και η στάση της σε περίπτωση που σύμμαχος δεχόταν επίθεση από τη Ρωσία. Η ανησυχία για τις ευρωπαϊκές επιπτώσεις της ενίσχυσης της AfD έχει καταγραφεί και σε πρόσφατες αναλύσεις.
«Αποδυνάμωσε την Ευρώπη»
«Η έλλειψη προσανατολισμού της ομοσπονδιακής κυβέρνησης αποδυναμώνει τη θέση μας στην ΕΕ και αποδυναμώνει συνολικά την ίδια την Ένωση», δηλώνει ο ευρωβουλευτής των Πρασίνων Ράσμους Άντρεσεν. Όπως προσθέτει, «πολλοί συνάδελφοι από άλλες χώρες ανησυχούν για το κατά πόσο ο καγκελάριος Μερτς διαθέτει την πολιτική ισχύ που απαιτείται για συμβιβασμούς».
Σε αντίθεση με την εικόνα που επιχειρεί να παρουσιάσει ο ίδιος ο Μερτς, η κριτική στις Βρυξέλλες δεν στρέφεται μόνο στα κόμματα που πιέζουν τον κυβερνητικό συνασπισμό, αλλά και στον ίδιο τον καγκελάριο.
Πολιτικοί και διπλωμάτες υποστηρίζουν ότι δεν είναι σαφές ποια ακριβώς στρατηγική ακολουθεί ο Μερτς στην οικονομική και ευρωπαϊκή πολιτική.
«Ο Μερτς είπε ότι θέλει μια ισχυρή Ευρώπη, αλλά ταυτόχρονα πρότεινε στον Ντόναλντ Τραμπ να παρακάμψει την ΕΕ εάν η Ουάσιγκτον δεν επιθυμεί να συνεργαστεί με τις Βρυξέλλες», αναφέρει υψηλόβαθμος αξιωματούχος της ΕΕ στην Handelsblatt. Κατά την εκτίμησή του, «με αυτόν τον τρόπο αποδυνάμωσε την Ευρώπη».
Ο ίδιος ασκεί κριτική και στην οικονομική πολιτική της γερμανικής κυβέρνησης, υποστηρίζοντας ότι δεν διακρίνεται μια συνεκτική μακροπρόθεσμη στρατηγική. Η κυβέρνηση, όπως λέει, επικεντρώνεται στην ανατροπή της απαγόρευσης των κινητήρων εσωτερικής καύσης και στην απορρύθμιση, χωρίς να παρουσιάζει σαφές σχέδιο για τις νέες πηγές ανάπτυξης ή για την οικοδόμηση κλάδων του μέλλοντος, όπως η ψηφιακή οικονομία.
Το αποδυναμωμένο γαλλογερμανικό δίδυμο
Σε αντίθεση με τον Μερτς, ο Γάλλος Πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν έχει επανειλημμένα προωθήσει φιλόδοξα κοινά ευρωπαϊκά εγχειρήματα στους τομείς της άμυνας, του προϋπολογισμού, της βιομηχανικής πολιτικής και της στρατηγικής αυτονομίας έναντι της Κίνας και των ΗΠΑ.
Σύμφωνα με την κριτική που διατυπώνεται στο κείμενο, το Βερολίνο σπάνια υιοθέτησε αυτές τις πρωτοβουλίες, συχνά τις επιβράδυνε και δεν αντιπρότεινε μια δική του μεγάλης κλίμακας στρατηγική. Πλέον, όμως, τόσο η γερμανική όσο και η γαλλική κυβέρνηση εμφανίζονται πολιτικά αποδυναμωμένες.
Η αποδυνάμωση του Μερτς παρακολουθείται στενά και στη Γαλλία. «Το γαλλογερμανικό δίδυμο παραμένει απαραίτητη κινητήρια δύναμη για την Ευρώπη», δήλωσε στη Le Monde ο ευρωβουλευτής της Renew Μπερνάρ Γκετά. «Όταν ένα από τα δύο μέλη του χάνει ισχύ, επιβραδύνεται ακόμη περισσότερο ολόκληρη η διαδικασία λήψης αποφάσεων».
Τα κόμματα που στηρίζουν τον Μακρόν δεν διαθέτουν αυτοδύναμη κοινοβουλευτική πλειοψηφία μετά τις πρόωρες εκλογές του 2024, ενώ το υψηλό δημόσιο χρέος της Γαλλίας περιορίζει περαιτέρω τα περιθώρια πολιτικών κινήσεων.
Οι δύο χώρες διαφωνούν και ως προς τη χρηματοδότηση των ευρωπαϊκών πρωτοβουλιών. Η Γαλλία τάσσεται υπέρ της έκδοσης κοινού ευρωπαϊκού χρέους, ενώ η Γερμανία αντιτίθεται σε περαιτέρω αμοιβαιοποίηση του δανεισμού.
Η μεγάλη μάχη για τον προϋπολογισμό της ΕΕ
Στο επίκεντρο βρίσκεται πλέον η διαπραγμάτευση για το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο της ΕΕ για την περίοδο 2028-2034, μία από τις σημαντικότερες πολιτικές και οικονομικές διαπραγματεύσεις της Ένωσης. Η Κομισιόν έχει προτείνει προϋπολογισμό σχεδόν 2 τρισ. ευρώ, ενώ η τελική συμφωνία απαιτεί ομοφωνία των κρατών-μελών και στη συνέχεια τη συγκατάθεση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.
Ο Μερτς έχει ταχθεί υπέρ σημαντικής περικοπής του προτεινόμενου προϋπολογισμού. Η Γερμανία, μαζί με άλλες χώρες που είναι καθαροί συνεισφορείς στον κοινοτικό προϋπολογισμό, έχει ζητήσει περικοπές εκατοντάδων δισεκατομμυρίων ευρώ, υποστηρίζοντας παράλληλα τη μεταφορά πόρων προς την άμυνα, την ανταγωνιστικότητα, την καινοτομία και τη μετανάστευση.
Η κατεύθυνση αυτή φέρνει το Βερολίνο σε αντιπαράθεση με κράτη που επιδιώκουν να διατηρήσουν ισχυρή χρηματοδότηση για την περιφερειακή ανάπτυξη, τη συνοχή και τη γεωργία.
Επειδή το νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο πρέπει να εγκριθεί ομόφωνα από τα κράτη-μέλη, οποιαδήποτε μεγάλη διαφωνία μπορεί να καθυστερήσει τη συμφωνία. Ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα έχει θέσει ως στόχο την επίτευξη πολιτικής συμφωνίας έως το τέλος του 2026.
Η εσωτερική πίεση περιορίζει τα περιθώρια του Μερτς
Η πολιτική πόλωση και οι επερχόμενες εκλογικές αναμετρήσεις μπορούν να κάνουν τον συμβιβασμό ακόμη δυσκολότερο. Όσο αυξάνεται η εσωτερική πίεση στον Μερτς, τόσο στενεύουν τα περιθώρια που διαθέτει για παραχωρήσεις στις Βρυξέλλες.
Ο πρώην αρχηγός των ενόπλων δυνάμεων της Εσθονίας και νυν ευρωβουλευτής Ρίχο Τέρας θεωρεί επίσης ότι ο Μερτς έχει σημαντική ευθύνη για την αντιμετώπιση της κατάστασης. Υποστηρίζει ότι πολλοί ψηφοφόροι της AfD είναι πρωτίστως δυσαρεστημένοι με τη δική τους κατάσταση και ανησυχούν για το προσωπικό τους μέλλον.
Ο Τέρας υποστηρίζει επίσης ότι η Ρωσία επιχειρεί μέσω εκστρατειών επιρροής να ενισχύσει κόμματα όπως η AfD. Πρόκειται για ισχυρισμό που αποδίδεται στον ίδιο και όχι για ανεξάρτητο συμπέρασμα του δημοσιεύματος.
Με βάση την εμπειρία της Εσθονίας στην αντιμετώπιση της ρωσικής επιρροής, θεωρεί ότι η κυβέρνηση Μερτς πρέπει να αντιπαραθέσει ένα δικό της θετικό πολιτικό σχέδιο στην εικόνα παρακμής που, κατά την άποψή του, προβάλλουν η AfD και η Ρωσία.
«Δυστυχώς, μέχρι σήμερα ο Μερτς δεν έχει καταφέρει να μεταδώσει ένα θετικό αφήγημα», σημειώνει. «Κι όμως, οι πολίτες είχαν εναποθέσει μεγάλες ελπίδες σε αυτόν».
Πηγή: newmoney.gr