Με την πρωτοβουλία αυτή η κυβέρνηση προσπαθεί να παρακάμψει τον οικονομικό αποκλεισμό των ΗΠΑ.

Η κυβέρνηση του προέδρου Νικολάς Μαδούρο στρέφεται στη χρήση των κρυπτονομισμάτων με σκοπό να παρακάμψει τον οικονομικό αποκλεισμό που έχουν επιβάλει οι ΗΠΑ. Ωστόσο, η επιλογή αυτή δεν συνιστά πανάκεια, σύμφωνα με το ελληνικό Sputnik. 

Στις 14 Μαρτίου, το Reuters ανέφερε, επικαλούμενο κορυφαίο αξιωματούχο των ΗΠΑ, ότι η κυβέρνηση Τραμπ σκέπτεται να απαγορεύσει τις συναλλαγές με χρήση Visa και MasterCard στη Βενεζουέλα.

Αυτό θα μπορούσε να σημαίνει μια οικονομική κατάρρευση για τη Βενεζουέλα, όπου τα μετρητά είναι ένα σπάνιο εμπόρευμα και οι περισσότερες τραπεζικές συναλλαγές εξαρτώνται από μια πιστωτική ή χρεωστική κάρτα.

Σε αυτό το πλαίσιο, πολλοί στρέφονται τώρα στα κρυπτονομίσματα της Βενεζουέλας. Η κυβέρνηση Νικολάς Μαδούρο ανακοίνωσε τη δημιουργία τους στις 3 Δεκεμβρίου 2018. Τα εικονικά χρήματα δεν ρυθμίζονται από την Κεντρική Τράπεζα οποιασδήποτε χώρας και οι συναλλαγές είναι άμεσες και διαφανείς, χωρίς προμήθειες ή μεσάζοντες.

«Είναι το πιο ισχυρό κρατικό δίκτυο στον κόσμο», εξήγησε στο Sputnik ο Ρικάρντο Τόρες, από την Βενεζουέλα, οικονομολόγος και ειδικός σε κρυπτονομίσματα.

Με την πρωτοβουλία αυτή, η οποία έφερε ελπίδες σε πολλούς κατοίκους της Βενεζουέλας που πλήττονται από τις κυρώσεις, την κρίση, την παράνομη παράλληλη αγορά συναλλάγματος και τον υψηλότερο υπερπληθωρισμό στον κόσμο, η κυβέρνηση προσπαθεί να παρακάμψει τον οικονομικό αποκλεισμό των ΗΠΑ.

Ωστόσο, σύμφωνα με τον Τόρες, η στρατηγική ήταν «λανθασμένη» λόγω της ίδιας της φύσης των κρυπτονομισμάτων.

«Τα εικονικά χρήματα, τα bitcoins και τα blockchains είναι μια δημοκρατία. Το να προσπαθήσεις να καταπολεμήσεις κάτι που ανήκει σε όλους δημιουργώντας ένα σύστημα που είναι ακριβώς το αντίθετο επειδή ανήκει στην κυβέρνηση είναι ένα λάθος», επεσήμανε ο εμπειρογνώμονας.

«Το πέτρο, όπως έχει σχεδιαστεί, είναι μια μετάλλαξη ενός κρυπτονομίσματος και ενός χρεωστικού ομολόγου, οπότε δεν είναι ούτε το ένα ούτε το άλλο.

Είναι σαν να προσπαθούσατε να δημιουργήσετε ένα αμφίβιο αυτοκίνητο, αλλά με αεριοστρόβιλους, θα ήταν άχρηστο είτε στο νερό είτε στο έδαφος — δεν θα μπορούσε επίσης να πετάξει», σημείωσε.

Ένα χρόνο μετά την ανακοίνωση για τη δημιουργία του, το πέτρο είναι «αχρηστευμένο». Δεν μπορείτε να αγοράσετε ή να πωλήσετε πέτρο σε εικονικές συναλλαγές. «Υπάρχει αλλά δεν μπορεί να ανταλλαχθεί… Τότε, αν δεν έχει καμία χρησιμότητα, δεν έχει σημασία αν υπάρχει ή όχι».

Βενεζουέλα — παγκόσμιος παραγωγός bitcoins

Ωστόσο, ακριβώς λόγω της οικονομικής κρίσης της χώρας και της υποτίμησης του μπολιβάρ, του εθνικού νομίσματος, η Βενεζουέλα παράγει μεταξύ 16 και 25% των bitcoins παγκοσμίως. Αυτό είναι το πρώτο παγκόσμιο κρυπτονόμισμα. Οι κάτοικοι της Βενεζουέλας υιοθετούν σταδιακά το νόμισμα και η κυβέρνηση προσπαθεί να κερδίσει χρήματα από ένα σύστημα που μπορεί (και πρέπει) να είναι ο βασικός σύμμαχός της.

Από τον Μάρτιο αυτό, για παράδειγμα, ενέκρινε την αποστολή εμβασμάτων από τους πολίτες της Βενεζουέλας στο εξωτερικό μέσω κρυπτονομισμάτων (bitcoins ή litecoins). Ορισμένες επιχειρήσεις στο ανατολικό Καράκας, παραδοσιακά η πλουσιότερη περιοχή της πόλης, αντικατοπτρίζουν πώς η ψηφιακή οικονομία εισάγεται σιγά-σιγά στη χώρα.

Διάφορες επιχειρήσεις εντάσσουν στις συναλλαγές τους τις ηλεκτρονικές πληρωμές εξαιτίας της έλλειψης χρημάτων ή της τεχνολογικής αστάθειας του συστήματος, καθώς και των συνεχών αποτυχιών.

Αυτό συμβαίνει, για παράδειγμα, με ένα κατάστημα παγωτού που εισήγαγε το σύστημα DASH έτσι ώστε οι πελάτες του να μπορούν να αγοράζουν παγωτό με τα κινητά τους τηλέφωνα μέσω ενός κώδικα QR. Το ίδιο πράγμα έχει γίνει από ένα κινέζικο εστιατόριο του οποίου οι ιδιοκτήτες έχουν υιοθετήσει το VIPPO, μια εφαρμογή που επιτρέπει τις κινητές πληρωμές.

«Από τότε που αποφασίσαμε να χρησιμοποιήσουμε το VIPPO, έχουμε τώρα περισσότερους πελάτες», λέει ο Κάρλος, υπεύθυνος της επιχείρησης.

Ο κόσμος των κρυπτονομισμάτων είναι εγγενώς συνδεδεμένος με την τεχνολογία. Για μια χώρα όπως η Βενεζουέλα, όπου ένα μεγάλο μέρος της κοινωνίας δεν έχει πρόσβαση στο σταθερό Ίντερνετ ή σε οποιαδήποτε έξυπνη συσκευή, η εφαρμογή κρυπτονομισμάτων απαιτεί ανάπτυξη της χώρας.

Ταυτόχρονα, λόγω των χαμηλών τιμών της ενέργειας, αυτή η χώρα της Λατινικής Αμερικής είναι μία από τις πλέον κατάλληλες για εξόρυξη, δηλ. δημιουργία ψηφιακού χρήματος. Οι μηχανές εξόρυξης πρέπει να συνδέονται όλο το εικοσιτετράωρο με ηλεκτρική ενέργεια και να ψύχονται με κλιματισμό, επομένως απαιτούν υψηλό επίπεδο κατανάλωσης ενέργειας.

Στο Καράκας υπάρχει ένα κατάστημα που πουλά συσκευές εξόρυξης. Πολλοί έχουν αποφασίσει να αγοράσουν αυτές τις συσκευές έτσι ώστε να μπορούν να παράγουν βασικά χρήματα χωρίς να κάνουν τίποτα. Αυτά τα μηχανήματα κοστίζουν μεταξύ 80 και 1.200 δολαρίων και η μέση κερδοφορία τους είναι περίπου 60 δολάρια το μήνα.

«Πολλοί ξένοι αγοράζουν τα μηχανήματά μας για να ανοίξουν ορυχεία στη Βενεζουέλα εξαιτίας του χαμηλού ενεργειακού κόστους», λέει ο Κριστιάν, ο οποίος είναι ο διευθυντής του καταστήματος. «Πολλοί Κολομβιανοί ή Βραζιλιάνοι τα αγοράζουν. Στις χώρες τους, το 80% αυτού που κερδίζουν από τα ορυχεία καταλήγει σε πληρωμές λογαριασμών ηλεκτρικού ρεύματος».

Επιπλέον, από τότε που ο Νικολάς Μαδούρο ανακοίνωσε το πέτρο, τα κρυπτονομίσματα είναι νόμιμα στη Βενεζουέλα, σε αντίθεση με πολλές άλλες χώρες, όπου αυτή η πρακτική δεν επιτρέπεται ή παραμένει η ασάφεια όσον αφορά τη νομιμότητά της.

Αλλά η εναλλακτική οικονομία δεν περνά μόνο από τον ψηφιακό κόσμο στη Βενεζουέλα. Σε μια περιοχή του Καράκας υπάρχει μια αγορά φρούτων, λαχανικών και ψωμιού τα Σάββατα και τις Κυριακές, στην οποία το κύριο νόμισμα δεν είναι το μπολιβάρ, ούτε είναι ούτε το πέτρο ή το bitcoin.

Αντ΄αυτού, υπάρχει το πανάλ, το οποίο γεννήθηκε ως πρωτοβουλία του Ούγκο Τσάβεζ πριν από αρκετά χρόνια.

«Ένα πανάλ ισούται με δέκα μπολιβάρ», εξήγησε η Μπάρμπαρα Μαρτιέζ. «Έχουμε εκτυπώσει 35.000 πανάλ και τώρα το 60% εξ' αυτών χρησιμοποιούνται… Μια εταιρεία εκτύπωσης τυπώνει τα χρήματα με αντάλλαγμα ποσότητες ζάχαρης», πρόσθεσε.

Σε αυτήν την κοινότητα, το πανάλ είναι το επίσημο νόμισμα μαζί με το μπολιβάρ. Κανείς δεν σταματά να αγοράζει ή να πουλά κάτι γιατί δεν υπάρχουν μετρητά, η τράπεζα είναι κλειστή ή οι κάρτες και οι τραπεζικές μεταφορές δεν λειτουργούν.